Jak zostać obywatelem Polski? Przewodnik po ścieżkach uzyskania obywatelstwa (stan na lipiec 2025)

Marzysz o polskim obywatelstwie? Zastanawiasz się, jakie kroki należy podjąć i jakie warunki spełnić? Zrozumienie procedur może być wyzwaniem, dlatego przygotowaliśmy kompleksowy przewodnik, uwzględniający najnowsze zmiany prawne obowiązujące od lipca 2025 roku. Pamiętaj, że to ogólne informacje – zawsze warto skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w prawie migracyjnym.

W Polsce istnieją dwie główne drogi do uzyskania obywatelstwa: poprzez uznanie (decyzja Wojewody) oraz nadanie (decyzja Prezydenta RP). Przyjrzyjmy się im bliżej.

1. Uzyskanie Obywatelstwa Polskiego przez Uznanie (decyzja Wojewody) – Najczęstsza Droga

Ta ścieżka jest najczęściej wybierana i wymaga spełnienia konkretnych, jasno określonych warunków. Kluczowy jest tu wymagany okres legalnego i nieprzerwanego pobytu w Polsce.

Wymagane okresy pobytu i dodatkowe warunki:

• Minimum 3 lata nieprzerwanego pobytu w Polsce bezpośrednio przed złożeniem wniosku, na podstawie:
  • zezwolenia na pobyt stały,
  • zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE,
  • prawa stałego pobytu (dla obywateli UE/EOG/Szwajcarii). Dodatkowo musisz spełnić następujące warunki:
  • Posiadanie stabilnego i regularnego źródła dochodu.
  • Posiadanie tytułu prawnego do zajmowania lokalu mieszkalnego.
  • Znajomość języka polskiego potwierdzona urzędowym certyfikatem na poziomie B1 (lub wyższym), świadectwem ukończenia szkoły w Polsce (podstawowej, gimnazjum, ponadgimnazjalnej lub wyższej) albo świadectwem ukończenia szkoły za granicą z wykładowym językiem polskim.
• Minimum 2 lata nieprzerwanego pobytu w Polsce bezpośrednio przed złożeniem wniosku, na podstawie:
  • zezwolenia na pobyt stały,
  • zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE,
  • prawa stałego pobytu.Oprócz powyższych warunków (stabilny dochód, lokal, język B1), musisz spełnić jeden z poniższych dodatkowych warunków:
  • pozostawanie od co najmniej 3 lat w związku małżeńskim z obywatelem polskim, LUB
  • nieposiadanie żadnego obywatelstwa (bezpaństwowiec).
• Minimum 2 lata nieprzerwanego pobytu w Polsce bezpośrednio przed złożeniem wniosku, na podstawie:
  • zezwolenia na pobyt stały uzyskane w związku z posiadaniem statusu uchodźcy nadanego w RP.Dodatkowo wymagana jest znajomość języka polskiego (B1 lub wyższy).
• Minimum 1 rok nieprzerwanego pobytu w Polsce bezpośrednio przed złożeniem wniosku, na podstawie:
  • zezwolenia na pobyt stały uzyskane w związku z polskim pochodzeniem lub posiadaną Kartą Polaka.Dodatkowo wymagana jest znajomość języka polskiego (B1 lub wyższy).

Czym jest „nieprzerwany pobyt”?

Pobyt uważa się za nieprzerwany, jeżeli żadna przerwa w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy, a wszystkie przerwy łącznie nie przekroczyły 10 miesięcy w okresach stanowiących podstawę do uznania za obywatela polskiego. Istnieje wyjątek dla wyjazdów wynikających z wykonywania obowiązków zawodowych poza Polską lub towarzyszenia małżonkowi/dziecku, pod warunkiem, że pobyt w Polsce był nieprzerwany przez co najmniej 5 lat.

2. Nadanie Obywatelstwa Polskiego (decyzja Prezydenta RP) – Ścieżka Uznaniowa

Ta droga jest znacznie mniej formalna pod względem spełniania konkretnych wymogów, ale jednocześnie jest trudniejsza do przewidzenia. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej może nadać obywatelstwo polskie cudzoziemcowi bez żadnych ustawowych wymogów co do okresu pobytu w Polsce, znajomości języka, posiadania źródeł dochodu czy tytułu prawnego do lokalu.

Jest to decyzja uznaniowa. Oznacza to, że Prezydent może, ale nie musi nadać obywatelstwa, nawet jeśli wnioskodawca spełnia wszystkie kryteria. Decyzja Prezydenta jest zazwyczaj podyktowana „ważnym interesem państwa” lub „ważnym interesem wnioskodawcy„. Zazwyczaj wnioski rozpatrywane są w sytuacjach, gdy wnioskodawca ma szczególne zasługi dla Polski (np. w nauce, kulturze, sporcie, ekonomii) lub w wyjątkowych sytuacjach życiowych.

Okres rozpatrywania: Postępowanie w Kancelarii Prezydenta RP jest zazwyczaj długotrwałe i może trwać od kilkunastu miesięcy do kilku lat.

Podsumowanie: Która droga jest dla Ciebie?

Ważna uwaga:

Przepisy dotyczące obywatelstwa mogą ulegać zmianom. Zawsze zalecam sprawdzanie najbardziej aktualnych informacji bezpośrednio na stronach Urzędów Wojewódzkich, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) lub Kancelarii Prezydenta RP. Konsultacja z prawnikiem specjalizującym się w prawie cudzoziemców jest również nieocenionym wsparciem w tym procesie.