Niepewna przyszłość dla Ukraińców w Polsce? Nowelizacja ustawy wstrzymana.

Jak podały media w ostatnich godzinach, prezydent Karol Nawrocki odmówił podpisania nowelizacji ustawy, co może opóźnić jej wejście w życie. Sytuacja ta budzi niepokój, ponieważ brak jednoznacznej decyzji wprowadza stan zawieszenia dla tysięcy osób, które w dalszym ciągu potrzebują jasnych ram prawnych.

W obliczu braku pewności co do przyszłości legalnego pobytu uchodźców w Polsce, sytuacja obywateli Ukrainy wciąż budzi wiele emocji. Najnowsze doniesienia medialne i oficjalne komunikaty rzucają nowe światło na dalsze losy Ukraińców w naszym kraju. Poniższe informacje, oparte na aktualnych doniesieniach, wyjaśniają, jakie zmiany są na horyzoncie.

Prezydent Karol Nawrocki, odmawiając podpisania nowelizacji, wyraził swoje zastrzeżenia, podkreślając jednocześnie niezmienne stanowisko Polski wobec wojny w Ukrainie. W swojej wypowiedzi, której pełna treść jest dostępna na stronie prezydenta, powiedział:

– Nadal jesteśmy otwarci na pomoc dla obywateli Ukrainy, to się nie zmienia. Nie zmienia się także strategiczny cel państwa polskiego w obliczu ataku Rosji na Ukrainę – interesem Polski jest militarne, wojskowe wspieranie Ukrainy w tym konflikcie. To Federacja Rosyjska jest sprawcą, a Ukraina ofiarą tej wojny. Ale po 3,5 roku nasze prawo powinno zostać skorygowane. Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy nie dokonuje tej korekty, wokół której toczyła się debata publiczna, że 800 plus powinno należeć się tym Ukraińcom, którzy podejmują się obowiązku pracy. Nie ma na to mojej zgody. „Po pierwsze Polska, po pierwsze Polacy” to nie tylko hasło wyborcze. Powinniśmy doprowadzić tutaj do sprawiedliwości społecznej.

Przedłużenie ochrony czasowej: Z 30 września 2025 r. na 4 marca 2026 r.

Pierwotnie, zgodnie z decyzją Rady Unii Europejskiej z października 2023 r., ochrona czasowa dla Ukraińców miała obowiązywać do 30 września 2025 r. Jednakże, Rada UE w kolejnej decyzji wykonawczej z 25 czerwca 2024 r. dokonała kolejnego przedłużenia ochrony, tym razem do 4 marca 2026 r. Rząd polski przygotował projekt nowelizacji ustawy, który ma dostosować polskie prawo do tej unijnej decyzji.

Kluczowe zapisy nowelizacji: Co się zmieni?

Projekt nowelizacji nie tylko zmienia datę końca ochrony czasowej. Wprowadza także szereg innych istotnych zmian, które mają na celu uszczelnienie systemu pomocy i dostosowanie go do aktualnej sytuacji:

• Status PESEL UKR do marca 2026 r.: Legalny pobyt obywateli Ukrainy posiadających numer PESEL ze statusem UKR zostanie przedłużony do 4 marca 2026 r.
• Nowa ścieżka legalizacji pobytu: Projekt przewiduje możliwość ubiegania się o nowy typ karty pobytu – „Karta Pobytu Czasowego dla Obywateli Ukrainy” (CUKR). Ma to być bufor bezpieczeństwa, który zapobiegnie utracie legalnego statusu pobytowego w przypadku braku dalszego przedłużenia ochrony czasowej. Zezwolenie to będzie udzielane jednorazowo.
• Uszczelnienie systemu świadczeń: Pojawiają się głosy, że nowelizacja będzie dążyć do doprecyzowania zasad przyznawania świadczeń socjalnych. Jednym z punktów debaty jest powiązanie świadczeń, takich jak 800+, z podjęciem pracy na terenie Polski.
• Nowe wymogi administracyjne: Nowelizacja ma także wprowadzić zmiany w procedurach administracyjnych, mające na celu zapobieganie nadużyciom, np. w przypadkach podania fałszywych danych czy użycia sfałszowanych dokumentów.

Co to oznacza dla Ukraińców w Polsce?

Sytuacja jest dynamiczna. Z jednej strony, istnieje unijna decyzja o przedłużeniu ochrony do 4 marca 2026 r., co daje pewne poczucie stabilności. Z drugiej, brak podpisu prezydenta pod ustawą wprowadza niepewność co do terminu wejścia w życie nowych regulacji. Dlatego tak ważne jest śledzenie oficjalnych komunikatów rządowych oraz informacji publikowanych przez Urząd do Spraw Cudzoziemców. Nowe przepisy, choć mają na celu uszczelnienie systemu, dają nadzieję na dłuższą perspektywę legalnego pobytu. Kluczowe jest teraz, aby jak najszybciej doszło do porozumienia w sprawie ustawy, co pozwoliłoby na stabilizację sytuacji prawnej dla obywateli Ukrainy w Polsce.