Kolumbia, Wenezuela, Gruzja: wiza i praca – rozporządzenia MSZ i MRPiPS i oficjalna wykładnia resortu

W sierpniu 2026 r. opublikowano dwa nowe rozporządzenia wprowadzające istotne ograniczenia dla obywateli Gruzji, Kolumbii i Wenezueli:

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2026 r. (Dz. U. poz. 1072), regulujące kwestie wykonywania pracy.
Rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 10 sierpnia 2026 r. (Dz. U. poz. 1086), regulujące zasady wjazdu na terytorium RP.

Prawie niezauważone przeszło rozporządzenie Ministerstwa Spraw Zagranicznych z dnia 10 sierpnia dotyczące spraw obywateli Kolumbii, Wenezueli i Gruzji, które weszło w życie z dniem ogłoszenia (czyli od razu po opublikowaniu 12 sierpnia), nie mając 14-dniowego vacatio legis, jak miało to miejsce w przypadku rozporządzenia MRPiPS.

W związku z publikacją obu aktów prawnych, jako członkowie grupy do spraw cudzoziemców w ramach Konfederacji Lewiatan, na bieżąco monitorujemy sytuację prawną. Zaraz po ukazaniu się obu rozporządzeń poprosiliśmy o oficjalne wyjaśnienia odpowiednie resorty. Najnowsze oficjalne wyjaśnienia Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) oraz analiza przepisów pozwalają uporządkować kwestie legalnego wjazdu, zatrudnienia oraz kontynuacji pracy w trakcie ubiegania się o zezwolenie jednolite (kartę pobytu).

I. Dwa rozporządzenia – dwa różne etapy (wjazd a praca)

Prawidłowa ocena sytuacji cudzoziemca wymaga bezwzględnego rozdzielenia dwóch niezależnych etapów: prawa do przekroczenia granicy oraz prawa do wykonywania pracy.

Etap 1: Wjazd do Polski – Rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych (MSZ)
- Data graniczna: 15 sierpnia 2026 r.
- Zasada ogólna: Obywatele Gruzji, Republiki Kolumbii i Boliwariańskiej Republiki Wenezueli wjeżdżający do Polski po 15 sierpnia w celu powierzenia im pracy tracą prawo do wjazdu w ruchu bezwizowym i muszą posiadać odpowiednią wizę.
- Przepis przejściowy: Do cudzoziemców, którzy przekroczyli granicę RP przed 15 sierpnia 2026 r., stosuje się dotychczasowe zasady (wjazd bezwizowy był dopuszczalny).
Etap 2: Wykonywanie pracy – Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS)
- Data graniczna: 22 sierpnia 2026 r. (po upływie 14 dni vacatio legis od ogłoszenia z 7 sierpnia).
- Zasada ogólna: Sam pobyt w ramach ruchu bezwizowego przestaje uprawniać obywateli wskazanych państw do wykonywania pracy na podstawie zezwolenia na pracę.
- Przepis przejściowy: Cudzoziemcy posiadający zezwolenie na pracę, którzy faktycznie podjęli i rozpoczęli pracę przed 22 sierpnia 2026 r., zachowują prawo do jej kontynuowania na dotychczasowych zasadach do końca legalnego pobytu bezwizowego.

II. Praktyczna kwalifikacja sytuacji pracownika

Zestawienie regulacji MSZ i MRPiPS oraz oficjalnych odpowiedzi resortu pracy precyzuje dopuszczalność zatrudnienia w poszczególnych przypadkach:

Status pracownika	Warunki formalne i faktyczne	Ocena legalności pracy po 22 sierpnia 2026 r.
Legalna kontynuacja pracy	Wjazd do Polski przed 15.08, posiadanie zezwolenia oraz fizyczne rozpoczęcie pracy przed 22.08.	LEGALNA – praca może być wykonywana do wyczerpania dni pobytu w ruchu bezwizowym.
Zezwolenie wydane po 22.08	Pobyt w ruchu bezwizowym przed 22.08, ale zezwolenie na pracę zostało wydane po 22.08.	NIELEGALNA – brak uprawnienia przed zmianą przepisów wyklucza objęcie przepisem przejściowym.
Brak faktycznego rozpoczęcia pracy	Posiadanie zezwolenia przed 22.08, lecz brak faktycznego podjęcia pracy do 21.08 włącznie.	NIELEGALNA – sam dokument zezwolenia bez fizycznego świadczenia pracy nie chroni pracownika.
Nowe zezwolenie po 22.08	Wydanie nowego lub kolejnego zezwolenia na pracę dla osoby przebywającej w ruchu bezwizowym po 22.08.	NIELEGALNA – nowe zezwolenia nie dają prawa do pracy w trakcie pobytu bezwizowego.

III. Zezwolenie jednolite i procedura pobytowa (art. 108 ustawy o cudzoziemcach)

Ograniczenie pracy w ruchu bezwizowym nie wyklucza możliwości legalnego świadczenia pracy na podstawie innych tytułów pobytowych – w tym w trybie art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach (w trakcie procedury ubiegania się o pobyt czasowy i pracę).

Zgodnie z oficjalną wykładnią MRPiPS cudzoziemiec może po 22 sierpnia 2026 r. kontynuować pracę na tzw. „stemplu”, o ile spełnione zostały łącznie określone wymogi:

WARUNKI LEGALNEJ PRACY NA „STEMPLU”:

Uprawnienie i fizyczna praca przed 22.08: Cudzoziemiec posiadał zezwolenie na pracę oraz udokumentował faktyczne rozpoczęcie zatrudnienia najpóźniej do 21 sierpnia 2026 r. włącznie.
Skutecznie złożony wniosek pobytowy przed 22.08: Wniosek o zezwolenie jednolite musiał zostać złożony bez braków formalnych i urzędowo potwierdzony (tzw. stempel) przed wejściem przepisów w życie.
Brak przesłanek do odmowy: Wobec cudzoziemca nie mogą zachodzić okoliczności uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania pobytowego.
Kontynuacja pracy na identycznych warunkach: Praca musi być wykonywana u tego samego pracodawcy, na tym samym stanowisku, przy niezmienionym wymiarze etatu i płacy.

Czym w praktyce jest obecnie „stempel” i brak braków formalnych?

Współczesny „stempel” to cyfrowe zaświadczenie: W obecnej praktyce urzędów wojewódzkich tradycyjny odcisk pieczęci w paszporcie jest zastępowany oficjalnym, cyfrowym zaświadczeniem (dokumentem PDF z kwalifikowanym podpisem lub elektroniczną pieczęcią urzędu).
Samo UPO nie wystarczy: Urzędowe Poświadczenie Odbioru (UPO) lub potwierdzenie nadania wniosku pocztą nie stanowi potwierdzenia legalności pracy w trybie art. 108 ustawy o cudzoziemcach. Wniosek musi zostać zweryfikowany pod kątem formalnym.
Rola odcisków palców: Usunięcie braków formalnych następuje zazwyczaj po osobistym stawiennictwie cudzoziemca w urzędzie wojewódzkim, weryfikacji tożsamości oraz pobraniu linii papilarnych (odcisków palców). Dopiero wówczas wydawane jest zaświadczenie potwierdzające brak braków formalnych.

Kluczowe zasady kontynuacji zatrudnienia w toku procedury

Fizyczne podjęcie pracy: Cudzoziemiec musiał przed 22 sierpnia faktycznie świadczyć pracę. Warto zabezpieczyć dowody potwierdzające ten fakt (zgłoszenie do ZUS ZUA, ewidencję czasu pracy, listy obecności, wyciągi bankowe z wypłatą wynagrodzenia).
Wygaśnięcie zezwolenia w trakcie oczekiwania na decyzję: Jeżeli cudzoziemiec przed 22 sierpnia posiadał zezwolenie, pracował i uzyskał urzędowy „stempel”, upływ terminu ważności zezwolenia na pracę lub limitu dni ruchu bezwizowego po 22 sierpnia nie przerywa legalności zatrudnienia. Praca jest legalna z mocy prawa aż do momentu wydania ostatecznej decyzji przez wojewodę.
Niezmienność warunków zatrudnienia: Praca na „stemplu” musi odbywać się u tego samego pracodawcy i na dokładnie takich samych warunkach (stanowisko, wymiar czasu pracy, stawka wynagrodzenia), jakie widniały w pierwotnym zezwoleniu.

IV. Przykład

Stan faktyczny:

Obywatel Kolumbii wjechał do Polski 20 lipca 2026 r. w ruchu bezwizowym. Pracodawca uzyskał dla niego zezwolenie na pracę typu A ważne do 30 września 2026 r. Cudzoziemiec podjął pracę 1 sierpnia. W połowie sierpnia złożył w urzędzie wojewódzkim wniosek o zezwolenie jednolite, złożył odciski palców i 18 sierpnia otrzymał cyfrowe zaświadczenie potwierdzające brak braków formalnych („stempel”).

Ocena prawna po 22 sierpnia:

Pracownik wjechał przed 15 sierpnia (zgodnie z rozporządzeniem MSZ), posiadał zezwolenie i fizycznie świadczył pracę przed 22 sierpnia (zgodnie z rozporządzeniem MRPiPS), a także uzyskał „stempel” przed 22 sierpnia.

Wniosek: Cudzoziemiec pracuje legalnie. Po 30 września 2026 r. (kiedy wygaśnie jego pierwotne zezwolenie na pracę) nadal legalnie kontynuuje pracę na dotychczasowych warunkach na podstawie art. 108 ustawy o cudzoziemcach aż do wydania ostatecznej decyzji pobytowej.

V. Rekomendacje audytowe LAUT

W celu zabezpieczenia firmy przed zarzutem nielegalnego powierzenia pracy cudzoziemcom zalecamy przeprowadzenie audytu teczek pracowniczych:

Weryfikację paszportów pod kątem daty wjazdu do Polski (przekroczenie granicy przed 15 sierpnia 2026 r.).
Zgromadzenie dokumentacji poświadczającej fizyczne rozpoczęcie świadczenia pracy przed 22 sierpnia 2026 r. (dokumentacja ZUS, ewidencja czasu pracy, przelewy wynagrodzeń).
Weryfikację daty wydania zaświadczenia o braku braków formalnych do wniosku o kartę pobytu (data wydania przed 22 sierpnia 2026 r.).
Nadzór nad bezwzględnym zachowaniem niezmienności warunków zatrudnienia w przypadku pracowników oczekujących na decyzję wojewody na „stemplu”.

Materiały źródłowe

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2026 r. w sprawie wykazu państw, których obywatele posiadający zezwolenie na pracę nie są uprawnieni do wykonywania pracy w czasie pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach ruchu bezwizowego (Dz. U. poz. 1072) – akt prawny określający wykaz państw (Wenezuela, Gruzja, Kolumbia), których obywatele tracą uprawnienie do pracy w ramach ruchu bezwizowego od 22 sierpnia 2026 r., wraz z przepisami przejściowymi.

Rozporządzenie Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 10 sierpnia 2026 r. w sprawie ustanowienia wyjątków od zwolnienia z obowiązku wizowego wobec cudzoziemców, o których mowa w art. 6 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 (Dz. U. poz. 1086) – akt prawny znoszący od 15 sierpnia 2026 r. zwolnienie z obowiązku wizowego dla obywateli wyżej wymienionych państw wjeżdżających na terytorium RP w związku z powierzeniem im pracy.

Oficjalne wyjaśnienia Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, pismo z dnia 12 sierpnia 2026 r. (znak: DRP-XI.0211.348.2026) – wykładnia resortu wystosowana na zapytanie Konfederacji Lewiatan, potwierdzająca, że zakaz pracy w ruchu bezwizowym nie ogranicza prawa do legalnej pracy po 22 sierpnia 2026 r. przez cudzoziemców przebywających na tzw. „stemplu” (na podstawie art. 108 ustawy o cudzoziemcach).

Oficjalne wyjaśnienia Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, pismo z dnia 17 sierpnia 2026 r. (znak: DRP-XI.0211.360.2026) – dodatkowe pismo resortu wystosowane na zapytanie Konfederacji Lewiatan, precyzujące brak możliwości legalnej pracy dla osób, które otrzymały zezwolenie po 22 sierpnia 2026 r., oraz zawężające stosowanie przepisów przejściowych wyłącznie do cudzoziemców, którzy faktycznie podjęli pracę przed wejściem rozporządzenia w życie.